Κυπριακή Δημοκρατία

Ειδήσεις


Χαιρετισμός της Υπουργού Εξωτερικών δρος Ερατούς Κοζάκου Μαρκουλλή στα εγκαίνια της έκθεσης φωτογραφίας «Η καταστροφή του ευρωπαϊκού πολιτισμού της Κύπρου από την Τουρκία – Η τραγωδία συνεχίζεται…» - 19/09/2012


Θα ήθελα κατ’ αρχάς να εκφράσω την εκτίμησή μου προς όλους εσάς και ιδιαίτερα στα μέλη του διπλωματικού σώματος που αποδεχθήκατε την πρόσκλησή μου για τα εγκαίνια της έκθεσης φωτογραφίας που παρουσιάζεται από την Επιτροπή Κατεχόμενων Δήμων Κύπρου, με τίτλο «Η καταστροφή του ευρωπαϊκού πολιτισμού της Κύπρου από την Τουρκία – Η τραγωδία συνεχίζεται…».


Θα ήθελα επίσης να συγχαρώ και να εκφράσω την πλήρη στήριξή μου στην Επιτροπή Κατεχόμενων Δήμων, υπό την Προεδρία του Δημάρχου Αμμοχώστου κ. Αλέξη Γαλανού, για τις πολύ σημαντικές πρωτοβουλίες που έχουν αναλάβει με στόχο την ευαισθητοποίηση αναφορικά με τη συνεχιζόμενη καταστροφή της κληρονομιάς στην κατεχόμενη Κύπρο. Αυτές οι πρωτοβουλίες περιλαμβάνουν ένα ντοκιμαντέρ μικρού μήκους, το οποίο θα παρακολουθήσουμε στη συνέχεια, και έναν χάρτη ο οποίος παρουσιάζει 559 χριστιανικά μνημεία στις κατεχόμενες από την Τουρκία περιοχές της Κύπρου, ο οποίος θα σας διανεμηθεί.

Η παρούσα έκθεση περιλαμβάνει χαρακτηριστικά στιγμιότυπα, ενώ παράλληλα αποτελεί θλιβερή υπενθύμιση αυτών που εξακολουθούν, δυστυχώς, να υφίστανται στις κατεχόμενες από την Τουρκία περιοχές: Η καταστροφή εκκλησιών, κοιμητηρίων, αρχαιολογικών χώρων και σχολείων. Προσφέρει επίσης μια σύντομη εισαγωγή στην πλούσια ιστορία και τη σημερινή θλιβερή κατάσταση των πολιτιστικών χώρων σε κάθε έναν από τους εννιά κατεχόμενους δήμους. Όσα βλέπουμε σήμερα εδώ αποτελούν δεδομένα και όχι αποκυήματα φαντασίας, καθώς «τα μάτια δεν λένε ψέματα».

Η έκθεση είναι μόνο ένα παράδειγμα των συστηματικών προσπαθειών που καταβάλλουν οι εκλελεγμένοι εκπρόσωποι των εννέα αυτών κατεχόμενων δήμων, οι οποίοι, παρά τις αντιξοότητες που προκαλεί η για περισσότερα από 38 χρόνια κατοχή των δήμων τους, εργάζονται ακούραστα για να διατηρήσουν τους δεσμούς των μελών των εκτοπισμένων κοινοτήτων τους. Όλοι τους είναι αφοσιωμένοι στο να μην επιτρέψουν να κρυφτεί κάτω από το χαλί ή να τεθεί υπό συλλογική αμφιβολία η καταστροφή της πολιτιστικής τους κληρονομιάς. Επομένως, εξαίρω αυτή την πρωτοβουλία και αποτελεί τιμή μου να φιλοξενώ τη σημερινή εκδήλωση.

Πιστεύω επίσης ότι η σημερινή εκδήλωση αποτελεί μια μοναδική ευκαιρία για το διπλωματικό σώμα να γνωρίσει τους εννέα Δημάρχους, οι οποίοι μαζί με τους εκτοπισμένους κάτοικους της Αμμοχώστου, της Κερύνειας, της Μόρφου, της Λαπήθου, της Λύσης, της Κυθρέας, του Καραβά, του Λευκονοίκου και της Ακανθούς και όλους τους άλλους πρόσφυγες, προσδοκούν την ημέρα που θα μπορούν να επιστρέψουν στα σπίτια τους, σε μια επανενωμένη Κύπρο υπό ομοσπονδιακό σύστημα το οποίο θα σέβεται πλήρως τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις θεμελιώδεις ελευθερίες όλων των Κυπρίων, τα οποία απολαμβάνουν πλήρως οι υπόλοιποι Ευρωπαίοι.

Κυρίες και κύριοι,

Οι παράλληλες ιστορίες των τριών μοναδικών παλαιοχριστιανικών εντοίχειων ψηφιδωτών που διασώθηκαν στην Κύπρο για πάνω από 14 αιώνες προσφέρουν ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα γιατί η καταστροφή της πολιτιστικής κληρονομιάς της Κύπρου αποτελεί συλλογική απώλεια για ολόκληρη την ανθρωπότητα. Μέχρι το 1974 η Κύπρος αποτελούσε το σπίτι τριών παλαιοχριστιανικών εντοίχειων ψηφιδωτών από τα συνολικά επτά στον ορθόδοξο κόσμο που επιβίωσαν την περίοδο της Εικονομαχίας. Σήμερα, μόνο το ψηφιδωτό της Παναγίας της Αγγελόκτιστης στο Κίτι, στις ελεύθερες περιοχές, παραμένει στην αρχική του θέση, στην πλήρη λαμπρότητά του.

Η μοίρα των δυο άλλων αριστουργημάτων ήταν εντελώς διαφορετική. Η μοναδική τεχνοτροπία, ποικιλία χρωμάτων, περίτεχνη κατασκευή και σπάνια εικονογραφία του ψηφιδωτού της Παναγίας στην Εκκλησία της Παναγίας της Κυράς στα Λιβάδεια, στην Καρπασία, το οποίο χρονολογείται στον 7ο αιώνα, το καθιστούσε πολύ σημαντικό για την ιστορία της τέχνης, αλλά δεν ήταν αρκετό για να το σώσει. Το 1982 καταστράφηκε σκόπιμα. Η καταστροφή αυτή αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της ανεπανόρθωτης απώλειας που έχει προκαλέσει η τουρκική κατοχή στον μοναδικό πολιτισμό της Κύπρου.

Τα ψηφιδωτά της Παναγίας Κανακαριάς του 6ου αιώνα στη Λυθράγκωμη αποτοιχίστηκαν, τεμαχίστηκαν, καταστράφηκαν μερικώς και εξήχθησαν λαθραία. Τέσσερα θραύσματα εντοπίστηκαν στην κατοχή Αμερικανίδας εμπόρου τέχνης και επαναπατρίστηκαν μετά από μια επιτυχή δικαστική διαμάχη το 1991, ενώ άλλα τρία θραύσματα εντοπίστηκαν στα διαμερίσματα Τούρκου αρχαιοκάπηλου στο Μόναχο το 1997. Η υπόθεση των ψηφιδωτών της Κανακαρίας καταδεικνύει τη συστηματική λαθρεμπόρια της πολιτιστικής κληρονομιάς από την κατεχόμενη Κύπρο. Παράλληλα, καταδεικνύει την αταλάντευτη προσήλωσή μας για αξιοποίηση όλων των απαραίτητων νομικών και πολιτικών μέσων για τον επαναπατρισμό των κλεμμένων πολιτιστικών θησαυρών.

Η Κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας συνεργάζεται στενά με την Εκκλησία της Κύπρου, τους κατεχόμενους δήμους και κοινότητες, πανεπιστήμια, μουσεία, και προσωπικότητες σε μια συντονισμένη προσπάθεια για να τερματιστεί το λαθρεμπόριο και η καταστροφή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και να επιτύχουμε τον επαναπατρισμό των πολιτιστικών θησαυρών μας. Για τον σκοπό αυτό επιδιώκουμε την υποστήριξη διεθνών οργανισμών όπως η UNESCO και διμερή συνεργασία.

Υποστηρίζουμε επίσης το έργο τις δικοινοτικής Τεχνικής Επιτροπής για την Πολιτιστική Κληρονομιά και εκφράζουμε εκτίμηση στους διεθνείς οργανισμούς που έχουν υποστηρίξει την αναστήλωση μικρού αριθμού μνημείων στα κατεχόμενα. Παρόλα αυτά, η καταστροφή ιστορικών χώρων συνεχίζεται με αμείωτη ένταση όπως αποδεικνύεται από την κατεδάφιση της Εκκλησίας της Αγίας Θέκλας στη Βοκολίδα τον Μάιο του 2011, κατά τη διάρκεια της παράνομης κατασκευής ενός παρακείμενου ξενοδοχείου.

Καθώς θα βλέπετε την έκθεση ελπίζω να μπορέσετε να απαντήσετε στην οδυνηρή ερώτηση που συνεχίζει να προκαλεί πόνο σε όλους τους Κύπριους. Πώς μια χώρα που επιδιώκει να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης συνεχίζει ατιμώρητα να κατέχει παράνομα μέρος της επικράτειας ενός κράτους μέλους της ΕΕ και να ακολουθεί σε αυτή την περιοχή της ΕΕ πολιτικές οι οποίες έχουν προκαλέσει την καταστροφή, το λαθρεμπόριο και τη βεβήλωση μιας θρησκευτικής και πολιτιστικής κληρονομιάς που επιβίωσε για πάνω από δέκα χιλιάδες χρόνια; Πώς τα ανθρώπινα δικαιώματα 200.000 ανθρώπων συνεχίζουν να παραβιάζονται κατάφωρα, ενώ ο υπαίτιος συνεχίζει να μένει στο απυρόβλητο;

Ολοκληρώνοντας, θα ήθελα να επαναβεβαιώσω τους Δημάρχους των κατεχόμενων δήμων και όλους τους πρόσφυγες της Κύπρου ότι αυτή η συλλογική προσπάθεια θα συνεχιστεί. Είναι υποχρέωσή μας να κρατήσουμε αυτό το ζήτημα στο επίκεντρο της προσοχής μας επειδή αυτή η καταστροφή δεν αφορά μόνο την πλούσια πολιτιστική κληρονομιά της Κύπρου αλλά την κοινή κληρονομιά ολόκληρης της ανθρωπότητας. Σε αυτές τις προσπάθειες η ενεργή υποστήριξη της διεθνούς κοινότητας τόσο ατομικά όσο και συλλογικά είναι ζωτικής σημασίας.

Σας ευχαριστώ πάρα πολύ και σας καλώ τώρα να παρακολουθήσουμε το σύντομο ντοκιμαντέρ που ετοιμάστηκε από την Επιτροπή Κατεχόμενων Δήμων, πριν δούμε την έκθεση.



Τελευταία Ενημέρωση στις: 25/04/2016 04:05:02 PM